Zatkany filtr DPF. Objawy, które każdy kierowca diesla powinien znać, zanim wyda fortunę

DPF to skrót od Diesel Particulate Filter - filtra cząstek stałych. Jest to dodatkowy katalizator montowany w układzie wydechowym samochodów wyposażonych w silnik wysokoprężny. Jego głównym zadaniem jest wychwytywanie i zatrzymywanie cząsteczek sadzy, które powstają w wyniku spalania oleju napędowego. Cząsteczki te są szkodliwe dla zdrowia, a ich emisja do atmosfery jest ściśle regulowana przez normy emisji spalin.

Filtr DPF działa na zasadzie mechanicznego zatrzymywania cząsteczek stałych, które są obecne w spalinach. W trakcie normalnej pracy silnika cząsteczki te gromadzą się wewnątrz filtra. Aby zapewnić jego skuteczność, DPF wymaga okresowego oczyszczania, co zapobiega jego zablokowaniu.

W procesie spalania paliwa w silniku diesla wytwarzają się cząsteczki sadzy, które są wychwytywane przez filtr DPF i zatrzymywane wewnątrz filtra.

W chwili, gdy filtr DPF “nasyci się” już sadzą, rozpoczyna się proces regeneracji, czyli wypalaniu zgromadzonych cząsteczek sadzy. W tym procesie temperatura w filtrze wzrasta, co powoduje spalenie cząsteczek stałych i ich przekształcenie w dwutlenek węgla. Regeneracja może zachodzić pasywnie (przy odpowiednich warunkach pracy silnika) lub aktywnie (dzięki interwencji systemu, który podnosi temperaturę w filtrze).

Zatkany DPF to problem, który pojawia się, gdy filtr cząstek stałych nie jest w stanie skutecznie oczyścić się z nagromadzonych cząsteczek sadzy. Tak się dzieję, gdy auto pokonuje zbyt krótkie trasy, a silnik nie jest w stanie dobrze się rozgrzać. DPF może zatykać się także z powodu nieprawidłowej eksploatacji samochodu, zbyt rzadkich regeneracji filtra lub nieprawidłowego stanu technicznego silnika.

Zatkany filtr DPF zadziała jak domino i spowoduje m.in. spadek mocy, wzrost zużycia paliwa oraz uszkodzenia innych elementów układu wydechowego.

W wielu nowoczesnych samochodach, w przypadku wykrycia problemu z DPF, zapala się kontrolka "check engine" na desce rozdzielczej. Czerwona kontrolka DPF lub żółta kontrolka silnika mogą świadczyć o problemach z filtracją spalin i konieczności podjęcia działań serwisowych.

Jeśli już wiemy, że filtr DPF jest zapchany, możemy podjąć się próby samodzielnego wyczyszczenia filtra. W jaki sposób? Wystarczy wyjechać na dłuższą trasę (min 50 km) i przytrzymać silnik na wysokich obrotach (powyżej 2500 obr/min). Kilkanaście, kilkadziesiąt minut jazdy w takim stylu może wypalić nadmiar cząsteczek sadzy i innych zanieczyszczeń zgromadzonych wewnątrz filtra. W trakcie tego procesu, cząsteczki te przekształcają się w dwutlenek węgla i są usuwane z układu.

Jeśli filtr DPF jest już mocno zapchany, konieczne może być czyszczenie chemiczne. Stosuje się do tego specjalnych środków chemicznych, które rozpuszczają zgromadzone cząstki sadzy i inne zanieczyszczenia wewnątrz filtra. Środki te są wprowadzane do filtra, a następnie przeprowadza się proces przepłukiwania i płukania, który ma na celu usunięcie zanieczyszczeń. Konieczny w tym celu jest demontaż filtra z układu wydechowego.

Dość nowatorską metodą jest czyszczenie ultradźwiękowe, które wykorzystuje fale ultradźwiękowe do usuwania zanieczyszczeń. Ta metoda jest delikatna i skuteczna w usuwaniu cząsteczek sadzy bez ryzyka uszkodzenia filtra.

Koszt czyszczenia DPF zależy od wielu czynników, w tym od metody czyszczenia, modelu samochodu oraz lokalizacji warsztatu. Koszty czyszczenia DPF środkami chemicznymi oraz wypalaniem plasują się podobnie - od 300 do 800 zł. Czyszczenie ultradźwiękowe jest najdroższą metodą, a jego koszt to zazwyczaj od 500 do 1000 zł. Jest to jednak najskuteczniejsza i najdelikatniejsza metoda czyszczenia, która zapewnia długotrwałe efekty.

W skrajnych przypadkach, jeśli czyszczenie nie przynosi efektów, konieczna może być wymiana filtra na nowy. Ceny drastycznie różnią się od siebie, w zależności od od modelu samochodu. Średnie ceny filtrów DPF wahają się od 1000 do 3000 zł, a w przypadku aut luksusowych, mogą przekroczyć nawet 5000 zł.