Tysiące kierowców mają trafić za kratki. Nowe wytyczne dla sądów
Ministerstwo Sprawiedliwości dokręca śrubę piratom drogowym. Waldemar Żurek wydał właśnie oficjalne wytyczne dla prokuratorów zajmujących się sprawami osób łamiących zakazy prowadzenia pojazdów. Prokuratorzy mają teraz skrupulatnie sprawdzać, czy wobec oskarżonego nie toczą się inne podobne postępowania i wnioskować o karę w zawieszeniu jedynie w pojedynczych, uzasadnionych przypadkach. Oznacza to, że więzienie mogą się wkrótce zapełnić kierowcami, którzy zignorowali sądowe zakazy prowadzenia pojazdów.
W skrócie
- Ministerstwo Sprawiedliwości wprowadziło nowe wytyczne dla prokuratorów dotyczące karania kierowców łamiących sądowe zakazy prowadzenia pojazdów.
- Wytyczne nakazują prokuratorom skrupulatne sprawdzanie postępowań wobec oskarżonych oraz wnioskowanie o karę w zawieszeniu tylko w wyjątkowych przypadkach, a zasadą ma być kara bezwzględnego pozbawienia wolności.
- Nowe przepisy mają na celu wyeliminowanie sytuacji, w których jedna osoba gromadzi wiele orzeczonych zakazów prowadzenia pojazdów.
- Więcej podobnych informacji znajdziesz na stronie głównej serwisu
Prokuratura Krajowa opublikowała właśnie nowe wytyczne prokuratora generalnego w sprawie czynności podejmowanych w sprawach o przestępstwa z art. 244 k.k oraz z art. 180a k.k. Chodzi o łamanie przez kierujących sądowych zakazów prowadzenia (art. 244 k.k.) i siadanie za kierownicę pomimo cofnięcia uprawnienia do kierowania pojazdami decyzją właściwego organu (np. starosty).
Opracowanie wytycznych zostało poprzedzone zleconą przez Prokuratora Generalnego lustracją postępowań tej kategorii spraw, której celem było zidentyfikowanie ewentualnych nieprawidłowości, wyeliminowanie występujących rozbieżności w praktyce prokuratorskiej oraz podniesienie standardu prowadzenia postępowań
Uzbierał 34 sądowe zakazy prowadzenia. Koniec z patologią polskich sądów?
Jak poinformował Interię Robert Opas z Biura Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji, w 2025 roku na łamaniu sądowego zakazu prowadzenia pojazdów przyłapano w Polsce 16 490 kierujących, czyli 45 osób dziennie. W myśl nowych przepisów, obowiązujących od 29 stycznia bieżącego roku, każdy z kierujących, który dopuszcza się takiego czynu, dożywotnio traci uprawnienia do prowadzenia.
Zarówno nowe przepisy, jak i wytyczne prokuratora generalnego, mają ukrócić patologiczne zjawisko, gdy wobec jednego kierującego orzekano niekiedy po kilkanaście sądowych zakazów prowadzenia. Jak informowaliśmy w grudniu 2024 roku, rekordzista uzbierał w Polsce aż 34 sądowe zakazy prowadzenia, a blisko 800 kierowców miało na swoim koncie ponad 10 takich wyroków.
Prokurator ma sprawdzać bazy danych. Koniec kpin z zakazów sądowych?
Minister Żurek chce m.in., by już na etapie postępowań przygotowawczych prokuratorzy obowiązkowo - w oparciu o dane zawarte w systemie "prok-sys" oraz dane z systemów policyjnych - sprawdzali czy wobec oskarżonego nie toczą się równolegle inne postępowania o tego typu czyny zabronione. Jeśli tak, zadaniem prokuratora jest "dążenie do połączenia wszystkich tych postępowań".
Ma to obniżyć koszty i zapobiec sytuacjom, gdy wobec jednej osoby toczy się kilka niezależnych postępowań o takim samym charakterze, a kolejne sądy - niezależnie od siebie - wydają kolejne zakazy prowadzenia.
Wytyczne nakładają także na prokuratorów obowiązek monitorowania wykonywania orzeczonych kar i zakazu prowadzenia pojazdów, aby "w razie potrzeby inicjować postępowania w przypadku ich niewykonywania lub nienależytego wykonywania".
Oporni kierowcy trafią za kratki. Waldemar Żurek stawia sprawę jasno
W nowych wytycznych dotyczących postępowań wobec kierowców łamiących sądowe zakazy prowadzenia znalazł się też szereg wskazówek dotyczących metodologii prowadzenia postępowań.
"Szczególnego znaczenia przy wymiarze kary powinny nabierać takie okoliczności jak uprzednio orzeczony dożywotni lub wielokrotny zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych albo wcześniejsze skazanie za czyn z art. 244 k.k. Zgodnie z wytycznymi w takich przypadkach prokurator jedynie wyjątkowo powinien wnioskować o wymierzenie kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Zasadą powinno być również wnioskowanie o bezwzględną karę pozbawienia wolności w sytuacji wystąpienia zbiegu przestępstwa z art. 244 k.k. z innymi przestępstwami przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji" - informuje prokuratura generalna.
W samych wytycznych czytamy natomiast, że "wniosek o orzeczenie innej kary niż kara pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania może zostać złożony tylko wyjątkowo i każdorazowo z załączonym do akt pisemnym uzasadnieniem wskazującym na nadzwyczajne okoliczności sprawy".
Takie stanowisko prokuratora generalnego nie pozostawia wątpliwości. Waldemar Żurek chce, by kierowcy łamiący sądowe zakazy prowadzenia, zwłaszcza jeśli dopuszczają się przy tym innych przestępstw, jak np. prowadzenie pojazdu pod wpływem alkoholu (przestępstwo z artykułu art. 178a kk), otrzymywali kary pozbawienia wolności bez zawieszenia.
