Prawo jazdy od 17 roku życia: Kto może prowadzić i na jakich warunkach?
Od 3 marca 2026 r. 17-latkowie mogą uzyskać prawo jazdy kategorii B. To jedna z największych zmian w przepisach drogowych. Młody kierowca nie może jednak od razu jeździć samodzielnie - obowiązują konkretne warunki i ograniczenia.
Nowe przepisy mają zwiększyć bezpieczeństwo i jednocześnie ułatwić młodym osobom wejście w dorosłość komunikacyjną. W praktyce oznacza to model "jazdy pod nadzorem", który funkcjonuje już w części krajów Europy. Kluczowe jest jednak to, kto może towarzyszyć 17-latkowi i jakie konsekwencje grożą za złamanie zasad.
Prawo jazdy od 17 lat - co się zmieniło?
Nowelizacja prawa o ruchu drogowym umożliwia uzyskanie prawa jazdy kategorii B osobie, która ukończyła 17 lat. Egzamin państwowy można zatem zdać jeszcze przed osiągnięciem pełnoletności.
To jednak nie oznacza pełnej samodzielności na drodze. Przez pierwsze pół roku od uzyskania prawa jazdy - jednak nie dłużej niż do ukończenia 18 lat - młody kierowca musi prowadzić samochód w towarzystwie doświadczonego pasażera.
Kto może być opiekunem 17-latka za kierownicą?
Przepisy określają konkretne wymagania wobec osoby towarzyszącej:
- musi mieć ukończone 25 lat,
- musi posiadać prawo jazdy kategorii B nieprzerwanie przez co najmniej 5 lat,
- nie może być objęta zakazem prowadzenia pojazdów, w tym w ciągu ostatnich 5 lat,
- nie może znajdować się pod wpływem alkoholu ani środków działających podobnie do alkoholu.
Opiekun nie jest instruktorem nauki jazdy. To osoba odpowiedzialna za nadzór nad młodym kierowcą w codziennym ruchu drogowym.
Czy 17-latek może jeździć sam?
Tak, o ile od uzyskania uprawnień do prowadzenia pojazdu minęło już co najmniej pół roku. Do ukończenia 18 lat młody kierowca nie pracować jako kierowca taksówki czy kurier, a jego uprawnienia do prowadzenia obowiązują wyłącznie w Polsce.
Nowelizacja wprowadza również okres próbny: 2 lata dla osób, które uzyskały prawo jazdy po ukończeniu 18 lat oraz 3 lata dla osób, które uzyskały je w wieku 17 lat - jednak nie dłużej niż do ukończenia 20. roku życia.
Jakie ograniczenia obowiązują młodych kierowców?
W okresie próbnym:
- obowiązuje całkowity zakaz prowadzenia pojazdu po alkoholu i narkotykach (0,0),
- przekroczenie 12 punktów karnych skutkuje obowiązkiem odbycia dodatkowego szkolenia praktycznego z zakresu zagrożeń w ruchu drogowym,
- popełnienie dwóch poważnych wykroczeń może skutkować wydłużeniem okresu próbnego o kolejne 2 lata.
Dlaczego wprowadzono prawo jazdy od 17. roku życia??
Model jazdy pod nadzorem funkcjonuje już m.in. w Niemczech i Austrii. Badania z tych krajów pokazują, że młodzi kierowcy zdobywający doświadczenie w kontrolowanych warunkach rzadziej powodują wypadki po uzyskaniu pełnych uprawnień.
Celem zmian jest ograniczenie liczby wypadków z udziałem młodych kierowców, którzy statystycznie należą do grupy podwyższonego ryzyka.
