Żółty przycisk dla pieszych ma pełno ukrytych funkcji. Warto je poznać

Żółta skrzynka z przyciskiem, umieszczona na słupie sygnalizacji świetlnej przy przejściu dla pieszych to element tak zwanej sygnalizacji adaptacyjnej, który służy do przełączania świateł, a mówiąc precyzyjniej zasygnalizowania chęci przejścia przez pasy. Najczęściej umieszcza się je przy ruchliwych ulicach i wielopasmowych miejskich arteriach, na których przejście na drugą stronę ulicy może być utrudnione, a ze względu na duże natężenie ruchu, zielone światło dla pieszych zapala się sporadycznie, lub "na żądanie".

Wciskając przycisk wysyłamy sygnał do komputera sterującego sygnalizacją, a ten w dogodnym momencie zmienia światło na pasach na zielone umożliwiając nam przejście. Często działanie przycisku jest uzależnione od natężenia ruchu i połączone z systemem jego monitorowania, zatem nie jest tak, że światło zmienia się od razu po naciśnięciu przycisku. W nowszych wersjach żółtych skrzynek za wykrycie obecności pieszych przed przejściem odpowiada fotokomórka, która sama decyduje kiedy zmienić światła - przycisku nie da się wcisnąć. Zarówno starsze wersje tego rozwiązania jak i te nowsze mają jednak dodatkowe ukryte funkcje dla pewnej grupy pieszych, a nawet dodatkowy przycisk.

Skrzynki montowane na przejściach są bowiem prawdziwą skarbnicą informacji dla osób niewidomych, które nie mogą sugerować się barwą światła wyświetlanego na przejściu. Kiedyś zadanie sygnalizowania możliwości przejścia było spełniane przez sygnał dźwiękowy nadawany z niewielkiego głośnika przy przejściach, kiedy tylko światło zmieniło się na zielone. Obecnie tę misję spełniają żółte przyciski i mają znacznie większe możliwości.

Znajdujący się u dołu skrzynki przycisk służy do włączenia funkcji dźwiękowej i wibracyjnej, która informuje osoby niewidome o możliwości przejścia, dzięki zmiennej intensywności sugeruje nawet ile czasu pozostało do zmiany światła. W niektórych urządzeniach wciśnięcie przycisku na spodzie skrzynki pozwala nawet wydłużyć cykl zielonego światła, aby umożliwić niewidomym pieszym komfortowe i bezpieczne przejście przez ulicę. Ponadto przycisk ma funkcję automatycznego dostosowywania głośności sygnału dźwiękowego do natężenia dźwięku otoczenia. Jeśli na ulicy panuje duży ruch i jest głośno, przycisk samoczynnie zwiększy głośność nadawanego dźwięku.

Dodatkowo na boku urządzenia znajduje się plan przejścia, stanowiący swoistą mapę dla osoby niewidomej. Nie jest to oczywiście nadruk, a plan przejścia w wersji dotykowej, czyli plan tyflograficzny. Dzięki temu niewidomy pieszy wie jak długie jest przejście, przez ile pasów ruchu przechodzi, czy na jego drodze znajduje się wysepka (azyl) lub ścieżki rowerowe. Tego typu rozwiązania stanowią duże ułatwienie dla niewidomych pieszych i pozwalają bezpieczniej i pewniej poruszać się po dużych miastach.

Pierwsze ułatwienia dla niewidomych pieszych w postaci nadawanego dźwięku trafiły na polskie ulice już dobre dwie dekady temu. Żółty przycisk jest pewnego rodzaju ewolucją tego pomysłu, dającą większe możliwości i więcej informacji osobom niewidomym. Innymi rozwiązaniami mającymi ułatwić pieszym poruszanie się po miastach są między innymi specjalne płyty chodnikowe z ryflami (rowkami) lub wypustkami, które również pozwalają im lepiej zorientować się w swoim położeniu, a nawet wyznaczają ścieżki komunikacyjne (np. na dużych placach).