Ważna część S16 najwcześniej w 2033 roku. Winne żółwie

Droga ekspresowa S16 od lat określana jest mianem komunikacyjnego kręgosłupa Mazur. W docelowej formie trasa ma mieć około 230 kilometrów i połączyć Olsztyn z Ełkiem oraz Knyszynem. Na razie istnieje jedynie część infrastruktury, a niektóre fragmenty wciąż mają standard zwykłej drogi jednojezdniowej. W realizacji pozostaje niewielki odcinek o długości niespełna 13 kilometrów.

Największe trudności dotyczą centralnego fragmentu, który miałby przebiegać przez obszar Wielkich Jezior Mazurskich. To teren szczególnie wymagający zarówno pod względem technicznym, jak i środowiskowym. Planowana trasa wymagałaby licznych estakad i mostów nad jeziorami, a jednocześnie znajduje się na obszarach objętych różnymi formami ochrony przyrody. W dodatku część mieszkańców obawia się, że nowa infrastruktura i zwiększony ruch samochodowy zaszkodzą turystyce, która jest podstawą lokalnej gospodarki

Przeciągające się analizy i brak decyzji w sprawie drogi S16 skłoniły do reakcji polityków z regionu. Jak informuje serwis Forsal - poseł Andrzej Śliwka zwrócił się do Ministerstwa Infrastruktury z pytaniem o dalsze losy projektu. W jego ocenie droga ma duże znaczenie nie tylko dla komunikacji i gospodarki regionu, ale także z punktu widzenia bezpieczeństwa państwa.

Jedną z proponowanych dróg przyspieszenia inwestycji byłoby uznanie S16 za projekt strategiczny dla wojska. Taki status mógłby skrócić procedury i ułatwić rozpoczęcie budowy. Pomysł budzi jednak wątpliwości części mieszkańców. Niektórzy z nich obawiają się, że duże mosty nad jeziorami mogłyby w przyszłości stać się potencjalnymi celami militarnymi, co tylko podsyca lokalne spory wokół przebiegu drogi.

Trwające prace koncentrują się obecnie na odcinku między Mrągowem, Orzyszem i Ełkiem. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad przygotowała trzy warianty przebiegu drogi i przekazała je do oceny Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Jeden z nich, wskazywany wcześniej jako preferowany, został jednak odrzucony.

Decyzja była związana z wpływem inwestycji na środowisko. Urzędnicy uznali, że planowany przebieg zagraża siedliskom żółwia błotnego objętym ochroną w ramach obszaru Natura 2000. Stało się to głównym argumentem przeciwko realizacji tego wariantu, mimo że projekt przewidywał różne środki ochrony przyrody. W rezultacie drogowcy skupili się na innym wariancie i przygotowali zaktualizowaną dokumentację środowiskową, która trafiła do urzędników latem 2025 roku.

Resort infrastruktury zakłada, że decyzja środowiskowa dla tego fragmentu trasy może zostać wydana w najbliższym czasie. Jeśli tak się stanie, kolejne lata zajmą prace projektowe i przygotowanie inwestycji. Realna budowa mogłaby rozpocząć się dopiero pod koniec dekady, a zakończenie prac przewiduje się między 2030 a 2033 rokiem.

Po ukończeniu tego odcinka kierowcy dojadą drogą ekspresową z Mazur do Ełku, gdzie S16 połączy się z trasą S61. Nadal jednak zabraknie szybkiego połączenia z Białymstokiem. Z budowy ekspresowej S8 na tym obszarze zrezygnowano po rozmowach z Komisją Europejską, która wskazywała na ryzyko naruszenia przepisów dotyczących ochrony środowiska.

W efekcie między Ełkiem a Białymstokiem pozostanie ponad 60-kilometrowa. Zamiast niej planowana jest modernizacja istniejącej drogi krajowej nr 65. Ma ona zostać przebudowana do układu 2+1, a ruch tranzytowy zostanie wyprowadzony poza miejscowości takie jak Grajewo i Mońki.

Ewentualny powrót do koncepcji budowy pełnej drogi ekspresowej w tym korytarzu będzie możliwy dopiero przy tworzeniu kolejnego rządowego programu budowy dróg. Na razie priorytetem pozostaje zatem fragment między Mrągowem a Ełkiem, choć jego realizacja wciąż zależy od zakończenia wieloletnich sporów i procedur. W praktyce oznacza to, że na pełną trasę przez Mazury kierowcy będą musieli jeszcze długo poczekać.