Najczęściej powtarzaną przez kierowców, którym wydaje się, że dobrze znają przepisy, wersją jest ta, że można wyprzedzać inne pojazdy z prawej strony, ale tylko w terenie zabudowanym. Według nich dopuszczalne jest też wyprzedzanie z prawej poza terenem zabudowanym, ale wtedy w każdą stronę muszą być wyznaczone trzy pasy ruchu. Sprawdźmy, jak jest naprawdę.
Co na temat wyprzedzania z prawej strony mówią przepisy?
Kontrowersje wokół wyprzedzania prawym pasem biorą się, jak to zwykle bywa, albo z nieznajomości przepisów Kodeksu drogowego, albo z ich niezrozumienia. W tej sprawie przepis jest następujący:
Dopuszcza się wyprzedzanie z prawej strony na odcinku drogi z wyznaczonymi pasami ruchu (...) na jezdni jednokierunkowej oraz na jezdni dwukierunkowej, jeżeli co najmniej dwa pasy ruchu na obszarze zabudowanym lub trzy pasy ruchu poza obszarem zabudowanym przeznaczone są do jazdy w tym samym kierunku.
Kierowcy zwykle pomijają informację o "jezdni jednokierunkowej" i skupiają się na części dalszej przepisu, gdzie mowa o dwóch lub trzech pasach ruchu. Ma to fundamentalne znaczenie dla zrozumienia tego przepisu.
Otóż jezdnia dwukierunkowa to taka, gdzie wyznaczono pasy ruchu w dwóch kierunkach. Zwykle są to zwykłe drogi jednopasmowe, czasami takie mające pod dwa pasy w każdym kierunku. Jezdnie dwukierunkowe mające trzy lub więcej pasy ruchu w każdą stronę spotykaną są rzadko, stąd przekonanie, że niewiele jest sytuacji poza terenem zabudowanym, kiedy można wyprzedzać z prawej strony.
Tymczasem większość osób nie bierze pod uwagi informacji o jezdniach jednokierunkowych. To takie drogi, gdzie kierunki ruchu są od siebie oddzielone, na przykład pasem zieleni lub barierkami. Na nich nie ma ograniczeń (przynajmniej tych związanych z pasami ruchu) co do wyprzedzania z prawej strony.
Czy wyprzedzanie prawym pasem na autostradzie jest dozwolone?
Wróćmy do początkowego pytania, czy wolno wyprzedzać prawym pasem na autostradzie. Otóż każda autostrada, podobnie jak droga ekspresowa, składa się z jezdni jednokierunkowych. Kierunki ruchu są tam zawsze oddzielone. Oznacza to, że na autostradzie można wyprzedzać z prawej strony, bez względu na liczbę pasów ruchu.
Kiedy nigdy nie można wyprzedzać prawym pasem?
Trzeba też pamiętać, kiedy przepisy zabraniają wyprzedzania z prawej strony innego uczestnika ruchu. Zakaz taki obowiązuje:
- na zakręcie oznaczonym znakiem ostrzegawczym
- przy dojeżdżaniu do wierzchołka wzniesienia
- na drogach z niewyznaczonymi pasami ruchu
