Kierowcy nie patrzą na kontrolkę spiralę. To błąd, który rujnuje silnik

Większość kierowców diesli widzi ją codziennie, ale niewielu zwraca na nią uwagę. Kontrolka świec żarowych, czyli charakterystyczna spirala na desce rozdzielczej, zapala się na chwilę po włączeniu zapłonu i gaśnie, gdy silnik jest gotowy do rozruchu. W nowoczesnych autach cały proces trwa ułamek sekundy.. Problem zaczyna się wtedy, gdy kontrolka zaczyna mrugać lub nie gaśnie w ogóle.

Jeszcze w latach 80. i 90., rozgrzewanie świec żarowych silnika przed rozruchem wymagało cierpliwości. Kierowca musiał przekręcić kluczyk do pozycji zapłonu i czekać nawet minutę, aż kontrolka zgaśnie. Dopiero wtedy można było uruchomić silnik. Niektóre starsze auta miały do tego osobny przycisk na desce rozdzielczej. Dziś wszystko odbywa się automatycznie.

Silnik wysokoprężny różni się od benzynowego tym, że nie ma świec zapłonowych. Paliwo w dieslu zapala się samoczynnie pod wpływem temperatury powstającej podczas sprężania powietrza w cylindrze. Żeby do samozapłonu doszło, temperatura w komorze spalania musi osiągnąć około 800-900 stopni Celsjusza.

Gdy silnik jest zimny, szczególnie przy temperaturach zewnętrznych bliskich zera lub poniżej, sama kompresja nie wytwarza wystarczająco dużo ciepła. Właśnie dlatego w każdym cylindrze zamontowana jest świeca żarowa, która nagrzewa się elektrycznie i pomaga podnieść temperaturę powietrza w komorze spalania do poziomu umożliwiającego samozapłon.

Współczesne świece żarowe osiągają wymaganą temperaturę w ciągu jednej do dwóch sekund, dlatego w nowoczesnych dieslach z wtryskiem bezpośrednim rozgrzewanie świec przed rozruchem jest praktycznie niezauważalne. W wielu autach system zaczyna podgrzewać świece już w momencie otwarcia drzwi lub włożenia kluczyka, więc zanim kierowca naciśnie przycisk rozruchu, silnik jest gotowy do pracy.

Gdy kontrolka spirali świeci się przez kilka sekund po włączeniu zapłonu i gaśnie, wszystko jest w porządku. Natomiast mruganie kontrolki podczas jazdy lub jej ciągłe świecenie mimo rozgrzanego silnika oznacza usterkę, która nie musi mieć bezpośredniego związku ze świecami żarowymi.

Pulsująca kontrolka spirali pełni w wielu samochodach rolę uniwersalnego ostrzeżenia o problemach w układzie napędowym. Przyczynami mogą być wadliwy zawór recyrkulacji spalin (EGR), zapchany filtr cząstek stałych (DPF), problemy z czujnikiem położenia pedału gazu, czujnikiem różnicy ciśnień na filtrze DPF lub czujnikiem temperatury spalin.

Przy mrugającej kontrolce auto zazwyczaj da się prowadzić dalej, ale wizyta w warsztacie powinna nastąpić jak najszybciej. Ignorowanie sygnału i kontynuowanie jazdy może doprowadzić do uszkodzenia droższych komponentów, których naprawa będzie wielokrotnie kosztowniejsza niż usunięcie pierwotnej usterki.

Producenci nie określają sztywnego interwału wymiany świec żarowych, bo ich żywotność zależy głównie od sposobu użytkowania samochodu, a nie od przebiegu. Auta eksploatowane na krótkich dystansach i często odpalane i gaszone zużywają świece szybciej niż te jeżdżące głównie na dłuższych trasach, gdzie silnik długo pracuje w optymalnej temperaturze.

Orientacyjnie świece żarowe wytrzymują 100 tys. km lub więcej. Pierwszym objawem ich zużycia jest trudniejszy rozruch na zimno, szczególnie przy temperaturach poniżej zera. Silnik kręci się dłużej zanim odpali, pracuje nierówno przez pierwsze sekundy lub wymaga kilku prób uruchomienia. Warto jednak pamiętać, że trudności z rozruchem mogą mieć też inne przyczyny, jak słaby akumulator czy problemy z układem paliwowym, dlatego diagnostyka w warsztacie jest wskazana.

Każdy cylinder diesla ma jedną świecę żarową, więc w czterocylindrowym silniku wymieniane są cztery sztuki. Pojedyncza świeca kosztuje od 40 do 80 zł, a za komplet trzeba zapłacić 160-320 zł. Robocizna w warsztacie to dodatkowe 600-1200 zł w zależności od modelu i dostępności świec, bo w niektórych silnikach demontaż bywa utrudniony przez inne elementy w komorze silnika.